Got oaidnit rabas gáldodieđuid

Rabas dieđut (Open Data) leat dehálaš gáldu go háliida buoridit kárttaprošeavttaid, ja dat addet ollu dieđuid, bajás geográfalaš dieđuin demográfalaš statistihkkii. Dát lávkkáid mielde jođiheaddji čilge got gávdnat, viežžat ja ráhkkanahttit rabas dieđuid du kárttaprošeavttaide.

Lávki 1: Mearket makkár dieđuid dárbbahat

Ovdal go bidjat iežat rabas dieđuid mearrái, lea dehálaš ipmirdit čielgasit maid ohcat. Beroštatgo birasdieđuin, gávpotinfrastruktuvrras vai fargga olmmošmeari demográfiijas? Go mearrida iežat dárbbuid, ohcan šaddá álkibun ja ávkkástallat áiggi.

Lávki 2: Álggat ohcamiin

Dábálaš ohcanmášenat leat dát odda lanja gos gávdnat rabas dieđuid. Ovdamearkka dihtii, jos ohcat dieđuid mat gusket New Yorkii, de sáhtát čállit "New York Open Data" ohcanráhkadussii. Dát vuohki lea čielggas ja dohkálaš go háliida gávdnat ráđđehusaid dahje ásahusaid neahttasiidduid mat leat rabas dieđuid várás.

Lávki 3: Atnit rabas dieđuid portálaid

Máŋga ráđđehusa ja organisašuvnna doalvvuha rabas dieđuid portálaid main čohkkejuvvojit dieđuidjoavkkut almmolaš geavahussii. Neahttasiidduid nugo data.gov (Amerihká Ovttastuvvan stáhtaide), data.gov.uk (Ovttastuvvan gonagasriikii) ja European Union Open Data Portal leat buorit álgosadjin. Dain portáliin lea dávjá ohcanfunkšuvdna mainna sáhtát ráddjet dieđuidjoavkkuid kategoriija, formáhta dahje čoavddasága mielde.

Lávki 4: Dárkkis dieđuid formáhta

Rabas dieđut sáhttet leat máŋgga formáhtas, nugo CSV, JSON, XML ja shapefiles. Kárttaprošeavttaide dávjá buoret leat geospatiála dieđuformáhtat nugo shapefiles dahje GeoJSON. Dagat dilálašvuođa dihte ahte dieđut maid háliidat leat formáhtas mii heive du kárttaprográmmii.

Mearkkašupmi:
Lea dehálaš ipmirdit dáid fiillaid ráddjehusaid. Jos háliidat oahppat eanet iešguđet fiillaslájaid birra, geahča; Import/Export: Descriptions, Examples, Restrictions and Workarounds - CSV, DXF, GeoJSON, GPX, KML, KMZ, SHP

Lávki 5: Viešš ja guorahala dieđuid

Go lea gávdnan dieđuidjoavkku mii heive dárbbuide, viešš dan iežat dihtorii. Lea dehálaš guorahallat dieđuid kvalitehta ja relevánssa. Dárkkis leat go mielde dokumentašuvdna dahje metadieđut mat čilgejit dieđuidjoavkku, dan gálduid ja ráddjehusaid dahje eará fuolahusaid.

Lávki 6: Ráhkkanahte dieđut importeremii

Du kárttaprográmma mielde sáhttá leat dárbu molsut dieđuid heivvolaš formáhtii dahje dahkat soames ovddabealle dieđuid buhtten. Dán lávkkis sáhttá leat dárbu sihkkut eret dárbbahemeahttun čuoggáid, divvut boasttuvuođaid dahje ovttastahttit dieđučuoggáid.

Lávki 7: Importere dieđut du kárttaprošektii

Go rabas dieđut leat buhtton ja gárvvit, maŋimus lávki lea importeret daid du kárttaprošektii. Dát proseassa molsu dan mielde makkár prográmma dahje platformma geavahat, muhto dábálaččat dat sisttisdoallá dieđufiilla vurkema ja guoskevaš gieddiid dahje geometriijaid čatnasumi du prošektii.

Jos háliidat oahppat got dahkat dan, geahča; Fiilaid ja dáhtaid importeret

Muitte ahte čoavddas atnit rabas dieđuid buoremus lági mielde du kárttaprošeavttain lea dieđuid várrugas válljen, guorahallan ja ráhkkaneapmi. Dáid lávkkáid mielde olahat dihto ahte sáhtát ávkkástallat rabas dieđuid olles vejolašvuođaid iežat kárttaproseassaid ovddideames. Lihkku kártaiguin!